به گزارش صفحه انرژی؛ اتفاقی که از اواخر فوریه ۲۰۲۶ در خاورمیانه رخ داد یک نقطه عطف برای بازار گاز بود. تنگه هرمز فقط مسیر نفت نیست. پیش از جنگ، حدود ۲۰ درصد LNG جهان از این مسیر عبور میکرد. با اختلال در رفتوآمد کشتیها، نزدیک به یکپنجم عرضه جهانی LNG عملاً از دسترس عادی بازار خارج شد. آژانس بینالمللی انرژی در گزارش خود تأکید کرده که این شوک، تعادل بازار گاز را بهطور اساسی تغییر داده است. اثر آن خیلی سریع در قیمتها دیده شد.
قیمت گاز اروپا و آسیا در مقاطعی به بالاترین سطوح خود از ژانویه ۲۰۲۳ رسید. در اواخر اوت نیز قیمت LNG اروپا به حدود ۲۲.۸۳ دلار به ازای هر MMBtu رسید که بیش از دو برابر سطح یک سال قبل بوده اما شاید مهمتر از افزایش قیمت، چیزی باشد که شرکتها از این بحران یاد گرفتهاند؛ اینکه ارزانترین گاز لزوماً بهترین گاز نیست؛ گازی که بتوان به آن دسترسی مطمئن داشت، ارزش بیشتری پیدا کرده است. این تغییر نگاه برای سرمایهگذاران بسیار مهم است.
دادههای جدید در حوزه انرژی نشان میدهد که گاز نهتنها از معادله جهانی خارج نشده بلکه دوباره به یکی از جذابترین حوزهها برای سرمایهگذاری تبدیل شده است. برای چند سال روایت غالب در بازار انرژی این بود که گاز طبیعی در بهترین حالت یک سوخت گذار است؛ پلی میان اقتصاد نفت و گاز و آیندهای که قرار بود بر پایه انرژیهای تجدیدپذیر، برق و فناوریهای کمکربن ساخته شود، اما دادههای سال ۲۰۲۶ تصویر متفاوتی را نشان میدهد.
طبق گزارشهای جدید آژانس بینالمللی انرژی، سرمایهگذاری جهانی در انرژی در سالجاری به حدود ۳.۴ تریلیون دلار خواهد رسید که رکوردی تاریخی محسوب میشود. از این رقم حدود ۱.۲ تریلیون دلار به نفت، گاز طبیعی و زغالسنگ اختصاص مییابد. در میان سوختهای فسیلی، گاز وضعیت متفاوتی دارد؛ سرمایهگذاری در این بخش قرار است به حدود ۳۳۰ میلیارد دلار برسد که بالاترین سطح طی یک دهه اخیر خواهد بود.
این اتفاق در شرایطی رخ میدهد که سرمایهگذاری در نفت با وجود افزایش قیمتها قرار است برای سومین سال متوالی کاهش پیدا کند و به کمتر از ۵۰۰ میلیارد دلار برسد. در مقابل سرمایه به سمت پروژههای گازی بهخصوص پروژههای LNG حرکت کرده است.
بازار معاملات گاز در بالاترین سطح یک دهه اخیر
در بازار معاملات شرکتها نیز همین روند دیده میشود. فایننشالتایمز گزارش داده که نیمه نخست سالجاری میلادی بیش از ۳۲ میلیارد دلار برای خرید داراییهای تولید گاز هزینه شده؛ رقمی که بازار معاملات گاز را به بالاترین سطح خود در بیش از یک دهه رسانده است. خرید ۱۶.۴ میلیارد دلاری شرکت شل از آرک ریسورسز کانادا بزرگترین معامله این موج بوده است.
حتی در آمریکای شمالی که در سالهای اخیر به یکی از ستونهای اصلی عرضه جهانی LNG تبدیل شده، سرمایهگذاری روی منابع گاز غیرمتعارف جهش کرده است. هزینه صرفشده برای داراییهای گاز شیل آمریکای شمالی در نیمه نخست سال حدود ۳۰ میلیارد دلار بوده که تقریباً سه برابر میانگین سهساله قبل است بنابراین با یک اتفاق مقطعی روبهرو نیستیم. پول در حال حرکت به سمت زنجیرهای است که از مخزن گاز به سمت تولید، از آنجا به خطوط انتقال، بعد مایعسازی و بعد هم کشتی و بازار مصرف امتداد دارد. اما چرا؟ پاسخ را نمیتوان فقط در افزایش تقاضا جستوجو کرد.
روشن شدن موتور جدید سرمایهگذاری در گاز
اگر یک شرکت آسیایی LNG را از قطر خریداری کند اما کشتی حامل آن مجبور باشد از یک نقطه ژئوپلیتیکی پرریسک عبور کند، بخشی از «ارزش» آن قرارداد عملاً وابسته به امنیت مسیر دریایی است. به همین دلیل بازار به این سمت سوق داده شده که گاز از کجا خریداری شود که هم قیمت مناسب داشته باشد و هم در زمان بحران قابل دسترسی باشد، اینجاست که آمریکا، کانادا، استرالیا و پروژههای LNG آفریقا اهمیت بیشتری پیدا میکنند.
آژانس بینالمللی انرژی پیشبینی میکند پروژههای جدید در آمریکای شمالی، آفریقا و استرالیا در سال ۲۰۲۶ نزدیک به ۵۰ میلیارد مترمکعب LNG جدید وارد بازار کنند و پروژههای قدیمی نیز بیش از ۱۰ میلیارد مترمکعب به عرضه اضافه کنند. در واقع، بحران خاورمیانه همزمان دو اتفاق متضاد ایجاد کرده؛ از یکسو گاز گرانتر و کمیابتر شده و از سوی دیگر، انگیزه برای ساخت ظرفیتهای جدید LNG بیشتر شده و همین تناقض، موتور جدید سرمایهگذاری در گاز است.
انتهای پیام/
