به گزارش صفحه انرژی؛ تنگه هرمز بار دیگر به کانون نگرانی بازار انرژی جهان تبدیل شده است؛ گذرگاهی حیاتی که روزانه میلیونها بشکه نفت از آن عبور میکند و هرگونه اختلال در آن میتواند زنجیرهای از افزایش قیمتها، فشار بر مصرفکنندگان و نگرانی درباره امنیت عرضه جهانی ایجاد کند.
در حالی که در بحرانهای پیشین، دولتها با آزادسازی ذخایر استراتژیک و استفاده از ظرفیتهای مازاد تولید توانستند از یک شوک بزرگ جلوگیری کنند، اکنون بخش قابلتوجهی از این پشتوانهها مصرف شده است. معاملهگران معتقدند اگر تنشها در خلیجفارس ادامه یابد، بازار نفت ممکن است با یکی از دشوارترین آزمونهای سالهای اخیر مواجه شود؛ بازاری که دیگر ذخایر کافی برای جبران یک اختلال طولانیمدت ندارد.
معاملهگران نفت هشدار میدهند که تشدید دوباره تنشها در تنگه هرمز، مرحلهای پرریسک و تازه برای بازار نفت رقم زده است؛ بازاری که اکنون با اختلالهای جدیدی در عرضه مواجه شده، بدون آنکه ذخایر انباشتهای را در اختیار داشته باشد که در جریان جنگ پیشین میان آمریکا و ایران، مانع از شکلگیری یک بحران اقتصادی گستردهتر شد.
فروپاشی آتشبس میان واشنگتن و تهران در این هفته، بار دیگر تنگه هرمز را تا حد زیادی مسدود کرده و به افزایش کوتاهمدت انتقال محمولهها از این مسیر پایان داده است؛ مسیری که بهطور معمول حدود یکپنجم عرضه نفت جهان از آن عبور میکند.
آخرین تهدید علیه صادرات نفت خام کشورهای حاشیه خلیجفارس پس از آن مطرح شد که آژانس بینالمللی انرژی (IEA) روز جمعه اعلام کرد؛ کشورهای عضو این نهاد تقریباً سهچهارم از برنامه آزادسازی ۴۰۰ میلیون بشکهای ذخایر اضطراری نفت را که در ماه مارس اعلام شده بود، به بازار عرضه کردهاند. این بدان معناست که تنها چند هفته دیگر باقی مانده تا این منابع حمایتی نیز به پایان برسند.
یکی از معاملهگران نفت گفت: «تمام حاشیههای امنی را که داشتیم مصرف کردهایم. همهچیز تمام شده است.» او افزود: «همه آن ذخایر اکنون دیگر وجود ندارند.» پس از اعلام اولیه آتشبس، قیمت نفت بهشدت کاهش یافت و بهای هر بشکه نفت از حدود ۱۰۰ دلار به کمی بالاتر از ۷۰ دلار سقوط کرد. اما در نشانهای از بازگشت نگرانی معاملهگران، نفت برنت روز سهشنبه بار دیگر از مرز ۸۷ دلار عبور کرد؛ بالاترین سطح در بیش از یک ماه گذشته. این شاخص روز چهارشنبه در محدوده ۸۴.۴۰ دلار معامله شد که نشاندهنده افزایش ۱۱ درصدی در این هفته است.
شرکت ملی نفت ابوظبی (Adnoc)، شرکت نفت دولتی امارات متحده عربی، بهتنهایی ۸۴ میلیون بشکه نفت را از طریق مناقصه به فروش رساند و برای رساندن نفت به نفتکشهای غولپیکری که همچنان با احتیاط وارد خلیج فارس میشدند، یک سیستم «شاتل» از طریق تنگه هرمز ایجاد کرده بود.
اما بخش حملونقل دریایی ادنوک اعلام کرد که دو نفتکش غولپیکر از این مجموعه ــ که هرکدام توان حمل حدود ۲ میلیون بشکه نفت را دارند ــ صبح روز سهشنبه هنگام عبور از تنگه هرمز هدف حمله ایران قرار گرفتند. دستکم یک خدمه دریایی در این حمله کشته شد.
اگرچه صادرکنندگان نفت خلیج فارس توانستهاند بخشی از صادرات خود را از مسیرهای جایگزین منتقل کنند، اما این امکان برای همه کشورها وجود ندارد. صادرات نفت خام عربستان سعودی از بنادر دریای سرخ اکنون به حدود ۵ میلیون بشکه در روز افزایش یافته است؛ در حالی که پیش از جنگ حدود ۷ میلیون بشکه در روز از طریق تنگه هرمز ارسال میکرد. با این حال، کشورهایی مانند عراق و کویت همچنان تقریباً بهطور کامل از بازار جهانی نفت جدا ماندهاند.
جوئل هنکاک، تحلیلگر ارشد کالاها در بانک ناتیکسیس (Natixis)، گفت: «در نهایت، بازار بر اساس یک مسیر خوشبینانه برای جریان عرضه قیمتگذاری کرده بود که اکنون آشکارا دیگر امکان تحقق آن وجود ندارد؛ دستکم تا زمانی که دور دیگری از مذاکرات دیپلماتیک آغاز شود.»
همزمان، معاملهگران وضعیت دریای سرخ را نیز زیر نظر دارند؛ منطقهای که پس از حملات حوثیهای یمن به عربستان سعودی در پی حمله به فرودگاه بینالمللی صنعا، بار دیگر با افزایش تنشها مواجه شده است.
این گروه مورد حمایت ایران، از اواخر سال ۲۰۲۳ به مدت بیش از یک سال، حملونقل دریایی در دریای سرخ را تا حد زیادی متوقف کرده بود. ازسرگیری کارزار حملات حوثیها میتواند مسیر دسترسی جنوبی به بندر ینبع عربستان سعودی را مسدود کند؛ تنها مسیر صادرات نفت عربستان خارج از تنگه هرمز. چنین اتفاقی میتواند فشار بیشتری بر بازار جهانی نفت وارد کند.
انتهای پیام/
